گروه آموزشی مدیریت، سیاستگذاری و اقتصاد سلامت

-- سیر تکاملی دوره در جهان و ایران

رشته مدیریت بیمارستان در ایران نخستین‌بار در سال ۱۳۳۵ با عنوان آموزش ضمن خدمت توسط وزارت بهداری و با حمایت مالی سازمان برنامه آغاز شد. در سال ۱۳۲۰ طرح تأسیس مؤسسه علوم بیمارستانی در دانشگاه تهران تصویب شد و از سال ۱۳۴۰ دروس مدیریت بیمارستان به‌طور رسمی وارد آموزش عالی گردید. این برنامه با الگوبرداری از دوره‌های آموزشی آمریکا و انگلستان توسعه یافت. پس از انقلاب اسلامی، در سال ۱۳۶۴ دوره کارشناسی مدیریت خدمات بهداشتی درمانی تصویب شد و در سال ۱۳۷۰ نیز دوره کارشناسی ارشد آن به تأیید شورای عالی برنامه‌ریزی رسید. امروزه این رشته در سه مقطع تحصیلی در دانشگاه‌های مختلف کشور ارائه می‌شود.

در سطح جهانی، رشته مدیریت بیمارستان نخستین‌بار در سال ۱۹۳۴ در دانشگاه شیکاگو راه‌اندازی شد و تا سال ۱۹۸۳، بیش از ۵۱ برنامه آموزشی در آمریکا تصویب گردید. این رشته اکنون در کشورهای پیشرفته مانند آمریکا، کانادا، آلمان، استرالیا و انگلستان با عناوینی چون Hospital Management و Health Services Management به‌صورت آکادمیک یا ضمن خدمت تدریس می‌شود.

۱. معرفی و تاریخچه گروه 

گروه آموزشی مدیریت، سیاستگذاری و اقتصاد سلامت در سال 1373 با نام گروه مدیریت خدمات بهداشتی و درمانی در دانشگاه علوم پزشکی کرمان با هدف پاسخ‌گویی به نیازهای تخصصی نظام سلامت کشور در زمینه‌های مدیریتی، سیاست‌گذاری و تحلیل اقتصادی تأسیس شد. ضرورت شکل‌گیری این گروه از چالش‌های پیچیده نظام سلامت، نیاز به تصمیم‌گیری‌های مبتنی بر شواهد و تربیت نیروی انسانی توانمند در عرصه‌های مدیریتی و اقتصادی نشأت گرفت. در طول سال‌های فعالیت، گروه با توسعه ساختار آموزشی، راه‌اندازی دوره‌های کارشناسی ارشد و دکتری، جذب اعضای هیئت علمی متخصص و گسترش همکاری‌های علمی با مراکز داخلی و بین‌المللی، به یکی از گروه‌های پیشرو در حوزه علوم مدیریتی سلامت تبدیل شده است. نقش این گروه در ارتقاء جایگاه علمی دانشکده، تولید دانش بومی، مشارکت در سیاست‌گذاری‌های ملی سلامت و پاسخ‌گویی به نیازهای جامعه علمی کشور، برجسته و مؤثر بوده است.

۲. رسالت گروه

رسالت گروه آموزشی مدیریت، سیاستگذاری و اقتصاد سلامت، تربیت متخصصان متعهد و توانمند در حوزه‌های مدیریتی، سیاست‌گذاری و اقتصادی نظام سلامت است. این گروه با تمرکز بر آموزش‌های تخصصی، پژوهش‌های کاربردی و ارائه خدمات مشاوره‌ای، در راستای ارتقاء کیفیت تصمیم‌گیری‌های کلان سلامت، بهبود بهره‌وری منابع و توسعه نظام سلامت کشور فعالیت می‌کند. محورهای کلیدی فعالیت گروه شامل مدیریت راهبردی، تحلیل سیاست‌های سلامت، اقتصاد سلامت و ارزیابی فناوری‌های سلامت است.

۳. اهداف و چشم‌انداز

اهداف کوتاه‌مدت گروه شامل ارتقاء کیفیت برنامه‌های آموزشی، توسعه همکاری‌های علمی با دانشگاه‌ها و مراکز تحقیقاتی، تولید دانش کاربردی و تربیت دانشجویان خلاق و تحلیل‌گر در حوزه سلامت است. در بلندمدت، گروه در پی ایفای نقش مؤثر در سیاست‌گذاری‌های علمی کشور، تربیت نیروی انسانی متخصص و آینده‌نگر، ایجاد هسته‌های علمی بین‌رشته‌ای و گسترش تعاملات منطقه‌ای و بین‌المللی است. چشم‌انداز گروه، تبدیل‌شدن به مرجع علمی و اجرایی در حوزه مدیریت و اقتصاد سلامت در سطح ملی و منطقه‌ای است؛ به‌گونه‌ای که بتواند در طراحی و اجرای برنامه‌های تحول سلامت، نقش‌آفرینی مؤثری داشته باشد.

هدف کلی

تربيت دانش آموختگاني كه دانش، مهارت و نگرش توسعه يافته اي نسبت به وظايف و نقش هاي مديريتی در نهاد هاي مختلف بهداشتی و درمانی داشته باشند.

اهداف اختصاصی:

• ارتقا کمی و کيفی ابعاد آموزشی و پژوهشی گروه با هدف تربيت دانش آموختگان متعهد ، متخصص و خلاق
• ارتقا توانمندی های اعضای هيات علمی در ابعاد آموزشی ، پژوهشی ، فرهنگی و اجرایی
• استفاده از روش ها و فنون مدرن در تدریس مطالب آموزشی به فراگیران و دانشجویان
• توسعه و تجهیز فضای فيزیکی آموزشی و پژوهشی گروه مطابق با نیازها و استانداردهای روز
• توسعه همکاری های علمی و کاربردی بين بخشی و فرابخشی با مراکز و دانشگاه های معتبر
• ارتقاء کمی و کیفی برون داده های پژوهشی گروه
• ارتقاء کیفیت برنامه کارآموزی گروه
•  توسعه آموزش مجازی در گروه
• کاهش سنوات دانشجویان تحصیلات تکمیلی گروه
• افزایش قبولی دانشجویان گروه آموزشی در آزمون های مقاطع بالاتر
• کسب رتبه دانشجویان گروه آموزشی در آزمون های جامع کشوری از قبیل المپیاد علمی
•  توسعه ارتباط با دانش آموختگان و ارتقاء توانمندی ها و صلاحیت های آنان

استراتژی:

• توسعه رشته های تحصيلی گروه ازطریق تدوین، پيشنهاد رشته ها و مقاطع تحصیلی جدید
• همکاری در تدوین بازنگری و توسعه کوریکولوم های آموزشی مرتبط
• اجرای ارزشيابی درونی گروه
• نیاز سنجی از اساتید در خصوص توانمندی های لازم برای ایشان و اولویت بندی و برنامه ریزی دوره های آموزشی پیشنهادی
• تدوین طرح درس های استاندارد و مطابق با توانمندی های لازم
• بازنگری و تدوین حداقل توانمندی ها بر اساس استانداردها در زمينه تئوری و عملی
• برگزاری کارگاه های تخصصی آموزش اعضای هیات علمی و مدیران نظام سلامت
• برنامه ریزی جهت بهبود مهارت های دانشجویان با استفاده از روش های جدید آموزش
• اصلاح و تبیین فرآیندهای آموزشی و مشخص کردن زمان انجام هر فرآیند آموزشی و اعلام آن به دانشجویان
• افزایش تعداد اساتید راهنما و مشاور پایان نامه ها جهت تسریع انجام پایان نامه
• جلب مشارکت و همکاری مراکز مرتبط، افراد و متخصصان مربوطه جهت تسریع فرآیند جمع آوری، تحلیل و پردازش داده برای پایان نامه ها
• توسعه همکاری های اعضای هیات علمی و دانشجویان تحصیلات تکمیلی دانشکده
• افزايش تعداد پروژه های تحقيقاتی مشترک با دانشکده های داخلی و خارجی
• افزایش شرکت در سمينارها و مجامع علمی و اعطا فرصت مطالعاتی به اعضای هيات علمی
• انعقاد تفاهم نامه های همکاری و استفاده از اساتيد برجسته سایر مراکز علمی به منظور تبادل اطالعات و تجربيات
• بستر سازی و تجهیز و توسعه سخت افزاری و نرم افزار ی محیط های آموزشی لازم
• ارتقا کمی و کيفی تجهيزات و تکنولوژی آموزشی
• ارتقا امکانات و مهارتهای پژوهشی
• ارتقا توانمندی پژوهشی دانشجویان
• بکارگيری روشهای نوین آموزشی

۴. ارزش‌ها و باورها

گروه آموزشی مدیریت، سیاستگذاری و اقتصاد سلامت بر اصول اخلاق حرفه‌ای، صداقت علمی، مسئولیت‌پذیری اجتماعی و تعهد به کیفیت تأکید دارد. رویکرد آموزشی گروه مبتنی بر یادگیری فعال، تعامل سازنده با دانشجویان، ارتقاء مهارت‌های تحلیلی و مدیریتی و تقویت روحیه پژوهش‌محور است. همچنین، همکاری بین‌سازمانی، تعامل حرفه‌ای با نهادهای سلامت و پاسخ‌گویی به نیازهای جامعه از ارزش‌های بنیادین گروه محسوب می‌شود. این باورها مسیر فعالیت‌های آموزشی و پژوهشی گروه را هدایت کرده و زمینه‌ساز تربیت مدیران و سیاست‌گذاران تحول‌آفرین در نظام سلامت کشور خواهد بود.